Brak integracji lotniskowców typu Ford z F-35C stanowił jeśli nie bolączkę, to przynajmniej powód do wstydu dla amerykańskiej marynarki wojennej. Dopiero wczoraj poczyniono pierwszy wymierny krok w tym kierunku: Lightning II po raz pierwszy wylądował na lotniskowcu tego typu, a wkrótce potem także z niego wystartował. Nie na Geraldzie Fordzie jednak, ale na Johnie F. Kennedym (CVN 79), przechodzącym próby na zachodnim Atlantyku przed przyjęciem do służby.
Pierwszy cykl prób odbiorczych lotniskowca przeprowadzono w sierpniu tego roku, po czym marynarka wojenna przejęła JFK od stoczni Newport News Shipbuilding w dniu 29 września. Teraz trwa zgrywanie okrętu i załogi, ale oficjalne przekazanie CVN 79 marynarce i podniesienie bandery nastąpi dopiero wiosną przyszłego roku – osiem lat po wodowaniu.
Zdjęcia upublicznione przez US Navy pokazują parę F-35C z eskadry doświadczalnej VX-23 „Salty Dogs”, stacjonującej na co dzień w Patuxent River. Jedna z maszyn przenosi nawet ćwiczebne bomby JDAM. Ale choć wylądowały obie, na kolejnych zdjęciach widać, że ląduje tylko ta druga, upstrzona znacznikami dla czujników optycznych.
Egzemplarzem, który zawitał na pokład JFK, jest CF-95 (BuNo 170538), ozdobiony pięknym malowaniem stateczników pionowych z barwami eskadry. Numer 401 na stateczniku (czy ściślej: sama cyfra 1) oznacza, że jest to samolot przypisany do dowódcy eskadry (zastępca dowódcy miałby 402). Dowódcą eskadry jest jednak komandor porucznik Sean Delaney, tymczasem pod osłoną kabiny widnieje nazwisko Theodore’a Dyckmana z jednej strony i komandora podporucznika Roberta Masona z drugiej.
Ted „Dutch” Dyckman to znana postać w światku F-35. Mimo iż przeszedł już w stan spoczynku (w stopniu komandora podporucznika), pozostaje – jako pracownik Lockheeda Martina – głównym pilotem doświadczalnym F-35 w Patuxent River. Dla naszych rozważań nie ma większego znaczenia, kto siedział za sterami, jest to jednak smakowita ciekawostka: czy zadanie to powierzono doświadczonemu cywilowi?
Jeśli kiedykolwiek się zastanawialiście, czy nas wspierać czy nie – teraz nadszedł moment na decyzję.
Od blisko dwóch lat utrzymujemy się głównie z Waszej hojności i zrezygnowaliśmy z reklam Google. Od kilku miesięcy nasze dochody nie zbliżają się do założonego progu i nasza „poduszka”, z której finansujemy wszystko poza podstawowymi kosztami utrzymania serwera i domeny, się kurczy.
W tym roku byliśmy w Berlinie na ILA i w Kielcach na MSPO. Na przyszły rok też mamy ambitne plany. Tymczasem koszty utrzymania serwisu idą w górę. Zależy nam aby Konflikty dalej były wolne od reklam Google, dlatego prosimy Was o wsparcie.
Jeśli chcecie dorzucić swoją cegiełkę, możecie zrobić to przez Patronite.pl lub Buycoffee.to.
Oczywiście nie ma żadnej reguły mówiącej, że pilot musi latać swoim samolotem. Ale wydaje się, że do tak wiekopomnego lotu obsłudze technicznej polecono by nanieść na płatowiec nazwisko człowieka, który rzeczywiście będzie siedział w kabinie. Notabene potem, jakby dla równowagi, jako pierwsza wystartowała „Czterysta Trójka”.
F-35C to wyspecjalizowana wersja pokładowa Lightninga II. W stosunku do pozostałych wersji F-35C ma większą rozpiętość i powierzchnię skrzydeł, co umożliwia podchodzenie do lądowania na lotniskowcu z mniejszą prędkością. Do tego, dla zaoszczędzenia miejsca na pokładzie skrzydła są składane. Ponadto samolot ma wzmocnione podwozie oraz zaczep do katapulty startowej i hak do zaczepienia o liny hamujące.
Pierwszy lotniskowiec typu Ford został zwodowany w roku 2013, tym samym, w którym US Navy otrzymała swojego pierwszego F-35C. Właśnie ten konflikt harmonogramów sprawił, że CVN 78 nie był w stanie od razu przyjmować na pokład F-35C. System katapult elektromagnetycznych EMALS i system lin hamujących AAG można było skonfigurować do obsługi innych maszyn pokładowych, gdyż marynarka dobrze już je znała i miała wyliczone szczegółowe zakresy parametrów do startu i lądowania. W przypadku F-35C dopiero trzeba było je opracować.
Problem jest bardziej skomplikowany niż tylko kilka obliczeń, ale taki właśnie jest jego fundament. Potem na przeszkodzie stawały inne problemy okrętu wymagające pilniejszego rozwiązania, a następnie – wymogi operacyjne. Takie próby jak te opisywane tutaj trudno przeprowadzić w trakcie rejsu operacyjnego, a tymczasem Ford dopiero co wrócił z rejsu trwającego prawie rok. Pierwszych lądowań F-35C na Fordzie możemy się spodziewać najpewniej dopiero wtedy, kiedy okręt wyjdzie w rejs przygotowawczy (shakedown) przed kolejnym rejsem operacyjnym.
Notabene Kongres był świadom, że integracja Forda i F-35C może się opóźnić o kilka lat (choć chyba nikt się nie spodziewał, że aż o tyle). Postanowił więc dmuchać na zimne i zarządził mocą ustawy, że US Navy nie może przyjąć kolejnego lotniskowca do służby, dopóki ten nie będzie w stanie wykonywać operacji lotniczych z udziałem F-35C.
Stępkę pod drugi lotniskowiec typu Gerald R. Ford położono w sierpniu 2015 roku. CVN 79 miał być przekazany marynarce wojennej w czerwcu roku 2024. Trzy lata temu termin przesunięto na rok 2025. Oficjalnie zwiększenie nakładu prac w okresie bezpośrednio po wodowaniu Kennedy’ego (co nastąpiło w październiku 2019 roku) miało sprawić, że w ostatecznym rozrachunku lotniskowiec będzie szybciej gotowy do pełnoprawnej służby liniowej. Jak widać, średnio się to udało. Według danych z dokumentów budżetowych i analitycznych Kongresu przejęcie Kennedy’ego przez marynarkę wojenną przesunięto na marzec 2027 roku, a szacowany koszt pozyskania okrętu urósł do blisko 13,2 miliarda dolarów (prawie 2 miliardy więcej, niż szacowano w roku 2018).
Kennedy ma wejść do służby z istotnymi różnicami wobec Forda (poza integracją F-35C). Najważniejsza dotyczy sensorów: CVN 79 otrzymał stację radiolokacyjną AN/SPY-6(V)3, czyli „ścianowy” wariant stacji EASR (Enterprise Air Surveillance Radar), zamiast sprawiającego kłopoty techniczne Dual Band Radar. W wersji dla typu Ford SPY-6(V)3 to zestaw trzech stałych anten zapewniających dookolną świadomość sytuacyjną oraz funkcje kontroli ruchu lotniczego i samoobrony.
W praktyce ostatnim etapem budowy amerykańskich okrętów jest przegląd techniczny określany jako Post Shakedown Availability, podczas którego likwiduje się problemy techniczne stwierdzone w trakcie pierwszych, krótkich jeszcze rejsów. Często dochodzą do tego prace wykończeniowe, a także wprowadzanie pierwszych modernizacji, gdyż PSA może dobiec końca kilka lat po oddaniu okrętu do służby. Dla przykładu: Gerald R. Ford zakończył swoją Post-Shakedown Availability 30 października 2019 roku – dwa lata i trzy miesiące po oficjalnym podniesieniu bandery.

Czerwiec 2017 roku, opuszczanie sekcji rufowej Kennedy’ego przed jej złączeniem z innymi sekcjami kadłuba.
(US Navy)
Kolejne Fordy to budowany właśnie Enterprise (CVN 80), który powinien wejść do służby w marcu 2031 roku, i Doris Miller (CVN 81), pod który stępka zostanie położona jeszcze w tym roku i który ma być przekazany flocie w lutym 2034 roku.
Jak pisaliśmy w sierpniu, w dowództwie US Navy trwają obecnie prace nad zmianą nazwy CVN 81 i przemianowania go na cześć obecnego prezydenta. Jak na ironię, decyzję o nadaniu CVN 81 imienia Dorisa Millera – Czarnego marynarza odznaczonego za męstwo podczas japońskiego uderzenia na Pearl Harbor – podjęto za pierwszej kadencji Trumpa. Dwa następne lotniskowce typu Ford – piąty i szósty – zostaną nazwane: USS William J. Clinton (CVN 82) i USS George W. Bush (CVN 83).
O tym, jak Chińczycy radzą sobie z integracją własnej „trzydziestki piątki”, pisaliśmy tutaj.


