Serwis Zona militar poinformował, że Paragwaj niebawem wcieli do służby sześć gąsienicowych haubic samobieżnych M108 kalibru 105 milimetrów, będących daro­wizną z rąk brazylijskich wojsk lądowych. Jakkolwiek by to brzmiało, ponad­sześć­dzie­się­cio­let­nie M108 będą dla tamtejszych wojsk lądowych skokiem jakościowym. Po raz pierwszy w uzbroje­niu paragwaj­skiej artylerii znajdą się haubice samobieżne.

M108 w strukturze Ejército Paraguayo oznaczać będą znaczącą zmianę w strukturze wsparcia ogniowego na lądzie i skokowo zwiększą zdolności prowadzenia ognia pośredniego. Planowany transfer jest częścią pogłębiającej się współpracy obronnej między Paragwajem a Brazylią. Jedna strona transakcji korzysta z możliwości przekazywanie nadwyżek wozów, zaś druga ogranicza bezpośrednie koszty zakupu.

– Brazylijskie wojsko przechodzi proces modernizacji, mają program wymiany i konsultowali się z nami w sprawie przyjęcia tej darowizny – powiedział generał Manuel Rodríguez, dowódca paragwajskich wojsk lądowych. – Te pojazdy są w pełni sprawne, zostały sprawdzone przez naszych specjalistów i uzyskały naszą aprobatę.

– Daje nam to nowe możliwości w zakresie doktryny, szkolenia i zdolności operacyjnych – podkreślił Rodríguez. – To pojazdy uzbrojone w armatę kalibru 105 milimetrów, które będą pierwszymi samobieżnymi jednostkami artyleryjskimi w historii naszego wojska.

Po uzyskaniu zgody strony brazylijskiej aprobatę wyraziła Narodowa Komisja Obrony Paragwaju. Ostateczna decyzja, aby haubice mogły dotrzeć na terytorium Paragwaju, należeć będzie do Kongresu Narodowego. Mimo iż Paragwajczycy nie zapłacą za zakup, koszty związane z transportem, remontami, szkoleniem i utrzymaniem (naturalnie rozłożone w czasie) pozostają nieuniknione. Ostateczna wartość operacyjna będzie zależeć od stopnia integracji haubic ze strukturą sił zbrojnych czy zastosowanych procesów dowodzenia.

Odkąd rozpoczęliśmy finansowanie Konfliktów przez Patronite i Buycoffee, serwis pozostał dzięki Waszej hojności wolny od reklam Google. Aby utrzymać ten stan rzeczy, potrzebujemy 2000 złotych miesięcznie.

Możecie nas wspierać przez Patronite.pl i przez Buycoffee.to.

Rozumiemy, że nie każdy może sobie pozwolić na to, by nas sponsorować, ale jeśli wspomożecie nas finansowo, obiecujemy, że Wasze pieniądze się nie zmarnują. Nasze comiesięczne podsumowania sytuacji finansowej możecie przeczytać tutaj.

LUTY BEZ REKLAM GOOGLE 85%

Brazylijczycy w ramach pomocy wojskowej chcą również przekazać 20 kołowych transporterów opancerzonych EE-11 Urutu, które dołączą do już posiadanych dwunastu wozów tego typu i dwudziestu ośmiu EE-9 Cascaveli. Służyć będą one żołnierzom zajmującym się zwalczaniem przestępczości zorganizowanej. Wozy mają przejść inspekcje, a później remonty, których koszt pokryje rząd Paragwaju. Flotę tamtejszych pojazdów opancerzonych uzupełnią nowe Oshkoshe M-ATV pozyskane z amerykańskich nadwyżek sprzętowych w ramach programu Excess Defense Articles (EDA).

Współpraca wojskowa wykracza poza sferę komponentu lądowego. W czerwcu 2025 roku spółka Embraer dostarczyła lotnictwu wojskowemu Paragwaju cztery samoloty szkolno-bojowe A-29 (EMB 314) Super Tucano. Ogółem na mocy kontraktu podpisanego w lipcu 2024 roku Asunción zamówiło sześć sztuk, a zakup był możliwy dzięki kredytowi udzielonemu przez stronę brazylijską.

EE-11 Urutu.
(André Gustavo Stumpf)

Skąd takie artyleryjskie cudeńka w paragwajskich wojskach lądowych? Aby w pełni poznać drogę do służby w tamtejszej artylerii, trzeba się cofnąć o ponad pięć lat. W grudniu 2020 roku delegacja paragwajskich wojskowych przebywała w Brazylii, zajmując się inspekcją sześciu haubic. Brasília miała wówczas zmagazynowanych 50 sztuk, które wycofano w latach 2017–2018, i chciała się z nimi podzielić z sąsiadem.

Plan wycofania M108 z linii opracowało i zrealizowało Dowództwo Logistyczne wojsk lądowych Brazylii. Według oficjalnych danych w 2017 roku Exército Brasileiro dysponowało 72 haubicami tego typu, które używane były przez 3., 5. i 22. Dywizjon Artylerii Polowej, stacjonujące odpowiednio w Santa Marii, Kurytybie i Uruguaianie. Zastąpiły je nowsze systemy większego kalibru. Brazylijskie wojska lądowe dysponują 40 haubicami samobieżnymi M109A5, które do Kraju Kawy trafiły ze Stanów Zjednoczonych.

W grudniu 2022 roku również wojska lądowe Urugwaju odebrały dziesięć M108 i jedenaście EE-11 Urutu. Koszty transportu wynoszące na tamten czas 84 tysiące reali brazylijskich (70 tysięcy złotych) – wartość zgoła symboliczną – pokryło urugwajskie ministerstwo obrony.

M108 produkowano od października 1962 do końca 1963 roku. Do Brazylii trafiły w latach 70. z zapasów US Army. Dekadę później brazylijskie M108AR poddano modernizacji realizowanej przez mechaników i inżynierów przedsiębiorstwa Motopeças. Amerykański silnik Detroit Diesel 8V71T o mocy 405–420 koni mechanicznych zastąpiono krajową jednostką napędową DS14 o mocy 385 koni mechanicznych, wyprodukowaną przez Scanię. Program ten zapewnił M108AR dobrej jakości zespół napędowy i dłuższą żywotność, znacznie zmniejszył koszty obsługi i skrócił częste przestoje w celu naprawy. W ten sposób wydłużono żywotność pojazdu o ponad 40 lat.

Haubicę obsadza pięcioosobowa załoga: dowódca, działonowy, dwóch ładowniczych i kierowca. Kierowca siedzi z przodu kadłuba po lewej stronie, silnik znajduje się po prawej, zaś przedział bojowy – z tyłu. Może jeździć z maksymalną prędkością 56 kilometrów na godzinę po drogach utwardzonych przy maksymalnym zasięgu około 360 kilometrów.

Uzbrojenie podstawowe obejmuje działo M103 kalibru 105 milimetrów i karabin maszynowy M2 kalibru 12,7 milimetra na stropie wieży. Kąt podniesienia lufy ma zakres od +74 stopni do –4 stopni. Uniesienie i opuszczenie działa, a także obrót wieży odbywa się manualnie. Standardowa szybkostrzelność haubicy to jeden strzał na minutę, krótkookresowo może oddać w tym czasie trzy strzały. Wykorzystuje szeroką gamą amunicji 105 milimetrowej z maksymalną donośnością 11,5 kilometra. Może strzelać pociskami z głowicami odłamkowo-burzącymi, smugowymi i chemicznymi, a także granatami kumulacyjnymi M67, jest kompatybilna ze wszystkimi standardowymi modelami amunicji NATO 105 milimetrów.

Exército Brasileiro, Creative Commons Attribution 2.0 Generic