Lotniskowce, inne duże jednostki nawodne i atomowe okręty podwodne niewątpliwie przyciągają uwagę. Jednak nie tylko one decydują o sile bojowej zespołu okrętowego. Równie istotne są szybkie zaopatrzeniowce floty. W stoczni GSI w Guangzhou wszędobylskie komercyjne satelity wypatrzyły najprawdopodobniej jednostkę zaopatrzeniową nowego typu przeznaczonego do współpracy z grupami lotniskowcowymi. Nie jest to jedyna w ostatnich tygodniach nowość dotycząca potencjału bojowego chińskich lotniskowców.

Szybkie okręty zaopatrzeniowe to niezbędny element funkcjonowania uderzeniowych grup lotniskowcowych. Do tej pory chińska marynarka wojenna posiadała dwa lotniskowce i dwa zaopatrzeniowce typu 901. Jednak wraz z wejściem do służby Fujiana pojawiło się logiczne pytanie o kolejną jednostkę typu 901. Przez długi czas panowała tutaj cisza, chociaż pojawiały się doniesienia o rzekomym rozpoczęciu budowy dwóch kolejnych zaopatrzeniowców typu 901.

Cisza została przerwana pod koniec marca tego roku, gdy komercyjne zdjęcia satelitarne dostarczone przez firmę Vantor pokazały, że w stoczni GSI na wyspie Longxue w Guangzhou (dawnym Kantonie) powstaje interesująca jednostka. Analiza zdjęć przeprowadzona przez Janesa wykazała, że proporcja znajdującego w suchym doku kadłuba odpowiadają typowi 901, z tą różnicą, że okręt jest większy.

Zaopatrzeniowce typu 901 mają 240 metrów długości i 31 metrów szerokości, natomiast rozmiary kadłuba z Longxue oszacowano na 271 metrów długości i 37 metrów szerokości. Jej wyporność oszacowano na co najmniej 50 tysięcy ton, w przypadku typu 901 to 45 tysięcy ton. Kolejne informacje ujawniła państwowa korporacja stoczniowa CSSC, publikując zdjęcia stoczni GSI.

Jednostka jest na nich ukazana od rufy. Budowa poczyniła wyraźne postępy. Widać już nadbudówki dziobową i rufową, lądowisko i hangar dla śmigłowców na rufie. Następne zdjęcia satelitarne wykonała na początku lipca firma Planet Labs. Na śródokręciu pojawiło się kilka wysokich, pionowych elementów, wyglądających na typowe dla okrętów zaopatrzeniowych ramiona węży przeładunkowych do podawania paliwa i innych zapasów. Na zdjęciach z 22 lipca widać, że jednostka została już zwodowana i stoi przy nabrzeżu wyposażeniowym.

Oczywiście jest cień szansy, że okręt nie okaże się zaopatrzeniowcem dla grup chińskich superlotniskowców. Dwa lata temu, także w stoczni GSI, zaobserwowano budowę dwóch jednostek. Były one za małe jak na typ 901, w związku z czym początkowo zidentyfikowano je jako zaopatrzeniowce typu 903. Ostatecznie okazało się jednak, iż są to okręty szpitalne typu 920.

Utrzymanie Konfliktów jako serwisu wolnego od reklam Google to dla nas priorytet. Dzięki Waszemu wsparciu z Patronite i BuyCoffee udało się to do tej pory i chcielibyśmy, aby tak zostało.

Żeby działać bez reklam Google, potrzebujemy 2000 złotych miesięcznie. To próg, który pozwala nam skupić się na pracy. Jeśli chcecie dorzucić swoją cegiełkę, możecie zrobić to przez Patronite.pl lub Buycoffee.to.

Nie spodziewamy się, że każdy będzie nas wspierał finansowo. Ale jeśli zdecydujecie się pomóc, zadbamy o to, by każda złotówka realnie pracowała na rozwój serwisu.

Nasze comiesięczne raporty finansowe możecie przeczytać tutaj.

WRZESIEŃ BEZ REKLAM GOOGLE 59%

Sama stocznia Longxue wyspecjalizowała się w budowie jednostek specjalistycznych i eksperymentalnych. Powstają tam duże tankowce i gazowce, półzanurzalne jednostki transportowe. GSI ma także na swoim koncie także szybkie zaopatrzeniowce typów 901 i 903, największy XLUUV świata i bezzałogowy trimaran, nieduży lotniskowiec dla dronów lub okręt wsparcia działań bezzałogowców, a wreszcie barki z pomostami przeznaczone do wsparcia działań desantowych.

Odpowiadając na nowe wyzwania

Wraz z coraz dalszym zapuszczaniem się na morza i oceany wzrosło zapotrzebowanie Marynarki Wojennej Chińskiej Armii Ludowo-Wyzwoleńczej na jednostki zaopatrzeniowe. Chińska sieć baz zamorskich jest skromna, ogranicza się tylko do Dżibuti i Ream w Kambodży. Umowy z innymi państwami o możliwości korzystania z ich portów przez okręty MWChALW też nie rozwiązują całkowicie problemu. W myśl zasady „przezorny zawsze ubezpieczony” należy rozbudować siły logistyczne floty, umożliwiające uzupełnianie zapasów na morzu.

Widać to po rosnącej liczbie szybkich zaopatrzeniowców typu 903. Początkowo zbudowano dwie jednostki tego typu, uzupełnione następnie przez siedem okrętów udoskonalonego typu 903A. Wiosną tego roku okazało się, że w służbie są dwa następne 903A, a kolejne trzy są w budowie.

Jednak typ 903/903A przeznaczony jest do zaopatrywania zwykłych zespołów floty. Sprawdza się przy wspieraniu operujących w Zatoce Adeńskiej grup antypirackich, liczących zwykle jeden lub dwa niszczyciele i jedną fregatę. Jego możliwości są jednak za małe wobec wymagań grup lotniskowcowych. Okręty typu 901 przeznaczono do współpracy z Liaoningiem i Shandongiem. Okręty te, reprezentujące radziecką filozofię budowy lotniskowców, mają liczne ograniczenia, a chińska admiralicja otwarcie określa Liaoninga jako okręt szkolny i testowy, a nie pełnowartościową jednostkę bojową. Można było oczekiwać, że wraz z wprowadzeniem Fujiana i kolejnych superlotniskowców pojawi się zapotrzebowanie na większe zaopatrzeniowce.

Co ciekawe, w przypadku założeń taktyczno-technicznych wobec nowych szybkich zaopatrzeniowców widać dość dużą otwartość. W numerze wydawanego przez będący częścią CSSC Instytut Elektromechaniczny z Zhengzhou magazynu Jiàn zài wǔqì (Broń Okrętowa) z września 2025 roku, ukrywający się pod pseudonimem He Yin autor opublikował artykuł zatytułowany „Koncepcja przyszłych zaopatrzeniowców dla lotniskowców następnej generacji” (tutaj PDF z tekstem w tłumaczeniu China Maritime Studies Institute US Naval War College).

Oczywiście artykuł nie jest pod żadnym względem źródłem autorytatywnym, jednak opisana w nim koncepcja bardzo pasuje do jednostki budowanej przez GSI. Według He, z uwagi na liczniejszą grupę lotniczą przyszłych lotniskowców i silniejszą eskortę, konieczna będzie budowa większych zaopatrzeniowców niż typ 901. Sugerowany zapas amunicji i paliwa lotniczego ma wystarczać na 15 dni intensywnych operacji powietrznych. Wymaganiom tym ma sprostać okręt o wyporności około 55 tysięcy ton.

Wymagana prędkość maksymalna powinna przekraczać 25 węzłów. Interesujące jest natomiast dość silne uzbrojenie przeciwlotnicze. Jednostki typu 901 są wyposażone w dwa lub cztery zestawy obrony bezpośredniej H/PJ-13, czyli klony radzieckich AK-630. Hu postuluje kilka zestawów obrony bezpośredniej, zapewne typu 730 albo typu 1130, a do tego 24-komorową wyrzutnię systemu przeciwlotniczego bliskiego zasięgu HHQ-10, będącego odpowiednikiem RAM.

Dużo ciekawsza jest jednak prezentowana w artykule koncepcja zaopatrywania operujących na odległych wodach grup lotniskowcowych i wydłużenia czasu, przez jaki mogą przebywać z dala od baz macierzystych. Hu pisze o dwustopniowym systemie, w którym jednostki drugiej linii, najprawdopodobniej statki cywilne, dowożą zaopatrzenie przekazywane następnie na jednostki pierwszej linii, czyli właściwe zaopatrzeniowce floty.

Takie podejście nie powinno zaskakiwać, jeśli weźmie się pod uwagę strukturę logistyki ChALW. Ta przez lata była słaba, a do tego mocno zdecentralizowana. Dopiero w roku 2016 gotowość operacyjną osiągnęły Połączone Siły Wsparcia Logistycznego, odpowiadające za logistykę całych sił zbrojnych. W rezultacie oparcie wojskowej logistyki na szerokim wykorzystaniu zasobów cywilnych stało się elementem doktryny. Szczególnie widać to na przykładzie marynarki wojennej, gdzie cywilne statki handlowe i promy stały się bardzo ważnym elementem.

Tym samym udało się obniżyć koszty, liczna marynarka handlowa wpięta w system milicji morskich zapewnia jednostki i kadry, a pojawienie się skonteneryzowanego uzbrojenia, w tym zestawów obrony bezpośredniej, otworzyło zupełnie nowe perspektywy. Szerzej o wykorzystaniu jednostek cywilnych przez MWChALW pisaliśmy tutaj.

J-15 z cięższym uzbrojeniem

W ostatnich tygodniach w sieci pojawiły się zdjęcia myśliwców pokładowych J-15T z ciężkim uzbrojeniem w postaci pocisków powietrze-woda YJ-83K i powietrze-powietrze dalekiego zasięgu PL-15. Jedna z konfiguracji obejmuje cztery YJ-83K. Tego typu uzbrojenie już wcześniej widywano pod skrzydłami J-15, były to jednak stosunkowo rzadkie przypadki.

Samoloty operujące z pokładów Liaoninga i Shandonga najczęściej operowały jedynie z lekkim uzbrojeniem w postaci pocisków powietrze–powietrze bliskiego zasięgu albo w ogóle bez podwieszeń. wynikało to z braku katapult startowych. W trakcie startu J-15 muszą być względnie lekkie. Oznacza to ograniczony zapas paliwa i podwieszonego uzbrojenia, to zaś wpływa na możliwości bojowe.

Pojawienie się wyposażonego w katapulty Fujiana, a wraz z nim J-15T przystosowanych do startowania przy pomocy katapulty zmieniło sytuację. W połączeniu z trudnowykrywalnymi J-35C, samolotami walki radioelektronicznej J-15DT i pokładowymi samolotami dowodzenia i kontroli KJ-600 daje to radykalny wzrost możliwości bojowych. Skład chińskich grup lotniczych upodabnia się do do skrzydeł lotniczych amerykańskich lotniskowców.

Na tym nie koniec znaczenia J-15T. Jest to pierwsza wersja tego klonu Su-33 wyposażona w rodzime silniki. Stosowane we wcześniejszych wersjach rosyjskie AŁ-31F zostały zastąpione silnikami WS-10H. Inne wersje tej jednostki napędowej stosowane są w myśliwcach J-20 i J-10.

Chińska Armia Ludowo-Wyzwoleńcza