Brytyjski resort obrony oficjalnie ogłosił, że okręty patrolowe typu River pierwszej serii zakończą służbę w 2028 roku. Choć Londyn nie potwierdził jeszcze, co stanie się z jednostkami po ich wycofaniu, prasa branżowa z Ameryki Południowej coraz częściej wskazuje, że trafią one do Urugwaju. Oferta przekazania patrolowców znajduje się na stole od co najmniej kilku miesięcy, a potwierdzenie terminu ich wycofania utwierdziło analityków w przekonaniu, że Rivery będą kontynuować służbę na wodach zachodniego Atlantyku. Dodatkowo Montevideo zatwierdziło przejęcie „zabytkowego” patrolowca typu Reliance od US Coast Guard.

W lutym bieżącego roku prezydent Urugwaju Yamandú Orsi oficjalnie potwierdził, że rząd ostatecznie zerwał umowę z hiszpańską stocznią Cardama, która miała dostar­czyć dwa pełno­morskie okręty patrolowe. Jako powód wskazano naruszenia ze strony stoczni, głównie rażące opóźnienia w budowie. Rząd w Montevideo miał podjąć cztery zasadnicze kroki. Pierwszym jest właśnie zerwanie umowy z Cardamą i wszczęcie postępowania odszkodowawczego. Następnie rząd chce odzyskać wpłacone już fundusze, o czym również rozstrzygnie sąd. Trzeci krok ma wskazać winne osoby oraz instytucje, które dopuściły do zawarcia feralnej umowy.

Ostatnim krokiem ze strony Montevideo miało być uruchomienie nowego postę­po­wania w sprawie pozyskania pełnomor­skich okrętów patrolowych, które mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeń­stwa państwa i ochrony jego interesów. Orsi nie ujawnił wówczas żadnych szczegółów. Wspomniał jedynie, że odbyło się już kilka spotkań roboczych i analizowanych jest kilka wariantów rozwiąza­nia problemu braku nowoczesnych jednostek tej klasy.

Przypomnijmy, że w 2023 roku Urugwaj zamówił w hiszpańskiej stoczni Cardama dwa pełnomorskie patrolowce, których dostawy planowano na 2025 rok. Program zakończył się jednak fiaskiem – jednostki ukończono jedynie w około 15%, zamówiono tylko część wyposażenia, a z czasem wyszło na jaw, że stocznia formalnie nie istniała. Skandal doprowadził do ukarania kilkutygodniowym aresztem czterech wysokich rangą oficerów urugwajskiej marynarki. W rezultacie niewydolna Armada Nacional del Uruguay nie otrzyma w najbliższym czasie nowych jednostek, których łaknie jak kania dżdżu.

Utrzymanie Konfliktów jako serwisu wolnego od reklam Google to dla nas priorytet. Dzięki Waszemu wsparciu z Patronite i BuyCoffee udało się to do tej pory i chcielibyśmy, aby tak zostało.

Żeby działać bez reklam Google, potrzebujemy 2000 złotych miesięcznie. To próg, który pozwala nam skupić się na pracy. Jeśli chcecie dorzucić swoją cegiełkę, możecie zrobić to przez Patronite.pl lub Buycoffee.to.

Nie spodziewamy się, że każdy będzie nas wspierał finansowo. Ale jeśli zdecydujecie się pomóc, zadbamy o to, by każda złotówka realnie pracowała na rozwój serwisu.

Nasze comiesięczne raporty finansowe możecie przeczytać tutaj.

WRZESIEŃ BEZ REKLAM GOOGLE 61%

W marcu 2026 roku zaczęły pojawiać się informacje, że rząd w Montevideo zainteresowany jest przejęciem brytyjskich okrętów patrolowych typu River. Nie sprecyzowano wówczas, o których konkretnie jednostkach mowa. Od tego czasu resort obrony poczynił pewne kroki zmierzające do zmaterializowania się umowy wykonawczej. W kwietniu wysłano delegację Armada Nacional del Uruguay, która miała przeprowadzić inspekcję i ocenę stanu technicznego jednostek.

Na początku czerwca Montevideo przedstawiło brytyjskiej ambasadzie ofertę odkupienia trzech jednostek za 60 milionów euro. Umowa miałaby zostać zawarta w formule między­rzą­do­wej. Dodatkowo Jorge Díaz, zastępca sekretarza stanu w kancelarii prezydenta, potwierdził, iż oferta ma związek z planowanym zastępstwem niedoszłych patrolowców ze stoczni Cardama. Montevideo chciałoby odkupić trzy patrolowce: HMS Tyne, HMS Mersey i HMS Severn, które zbudowano w latach 2001–2003.

Brytyjskie okręty patrolowe HMS Severn (P282), HMS Tyne (P281) o HMS Mersey (P283) typu River Batch 1.
(LA(Phot) Al Macleod / Crown Copyright 2012)

Potem nastała cisza. Aż do połowy lipca. Wówczas minister do spraw zamówień obronnych Luke Pollard w odpowiedzi na interpelacje posłów potwierdził, że wszystkie cztery okręty patrolowe typu River serii pierwszej (Batch 1) zakończą służbę już w 2028 roku. Royal Navy pozostawi jedynie pięć zmodyfikowanych okrętów serii drugiej (Batch 2). Te rozpoczęły służbę w brytyjskiej flocie w latach 2018–2021.

Patrolowce typu River pierwszej serii to jednostki o wyporności około 1700 ton, długości 79,5 metra i prędkości maksymalnej 20 węzłów, zaprojektowane przede wszystkim do ochrony brytyjskiej wyłącznej strefy ekonomicznej i zadań patro­lo­wych. Okręty mogą pozostawać w morzu przez 21 dni i dysponują zasięgiem około 5500 mil morskich. Napęd zapewniają dwa silniki wysokoprężne Ruston. Uzbrojenie stanowi 20-milimetrowe działko i dwa karabiny maszy­nowe. Na rufie znajduje się duży pokład roboczy z dźwigiem o udźwigu 25 ton, umożliwia­jący transport lekkich pojazdów, łodzi lub wyposażenia specjalistycznego dla potrzeb między innymi akcji ratowniczych, pożarniczych i związanych z usuwaniem skutków zanieczyszczeń.

Okręty drugiej serii mają kadłub wydłużony do 90,5 metra, 30-milimetrową armatę automatyczną Bushmaster, pokład lotniczy zdolny do przyjmowania śmigłowców AW101 oraz nowocześniejsze systemy radiolokacyjne i zarządzania walką.

HMS Mersey (P283).
(LA(Phot) Caroline Davies, UK MOD © Crown copyright 2013)

Serwisy branżowe z Ameryki Południowej zaznaczają, że brytyjski harmonogram wycofania okrętów zbiega się z harmonogramem rządu Urugwaju dotyczącym potencjalnego pozyskania nowych patrolowców. Jeśli umowa dojdzie do skutku, Urugwaj otrzyma trzy sprawdzone okręty patrolowe przy znacznie niższych kosztach niż budowa okrętów fabrycznie nowych. Dodatkowo trzy patrolowce typu River używane są przez brazylijską marynarkę wojenną pod nazwą Amazonas. Urugwaj sąsiaduje z Brazylią, co ułatwiłoby wspólne szkolenie i eksploatację.

„Zabytkowy” patrolowiec ma ratować flotę

W związku z zerwaniem umowy na dostawę nowych patrolowców Armada Nacional del Uruguay znalazła się w kropce. Od lat zaznaczono, że jest niewydolna i nie jest w stanie skutecznie realizować zadań. W 2024 roku urugwajska flota przejęła trzy 27‑metrowe okręty patrolowe typu Protector z zasobów amerykańskiej straży wybrzeża. W tym samym roku przyjęto do służby patrolowiec Huracán (uszkodzony podczas remontu w marcu) połud­niowo­kore­ań­skiego typu Chamsuri. To niewielkie jednostki o wyporności pełnej 156 ton i długości 33 metrów. Kutry tego typu budowano w latach 70. i 80.

Wszystkie cztery kutry stanowią trzon sił bojowych urugwajskiej floty, jakkolwiek by to nie brzmiało. Oprócz tego urugwajska flota dysponuje dwoma trałowcami projektu 89 (NATO: Kondor), zbudowanych na przełomie lat 60. i 70. dla wschod­nio­nie­miec­kiej Volks­marine, oraz pojedynczymi jednostkami wsparcia. Największym z nich jest zbudowany w 1966 roku okręt zaopatrzeniowy General Artigas (ROU 04) typu Lüneburg. Jednostkę przejęto w 2005 roku. Z racji braków w siłach okrętowych pełni funkcję patrolowca i jedynego okrętu z możliwością przenoszenia śmigłowca.

Kuter USCGC Vigorous (WMEC 627) typu Reliance wracający z patrolu. Jednostka rozpoczęła służbę w USCG w 1969 roku i pozostaje w niej do dziś.
(US Coast Guard / Petty Officer 1st Class NyxoLyno Cangemi)

Z pomocą ponownie przyszli Amerykanie. Cztery lata temu amerykańska administracja złożyła Montevideo propozycję nieodpłatnego przekazania jednego z kutrów patrolowych typu Reliance, eksploatowanych przez US Coast Guard. Wówczas oferta nie spotkała się z zainteresowaniem urugwajskiego rządu. Jednostki tego typu zbudowano jeszcze w latach 60. Uznano, że przejmowa­nie tak wiekowego okrętu nie ma większego sensu, zwłaszcza że w perspektywie kilku lat do służby miały wejść nowe patrolowce zamówione w Hiszpanii.

Oczywiście nowych okrętów nie będzie i nie ma stuprocentowej pewności, czy zostanie podpisana umowa z brytyjskim rządem. Stąd też zdecydowano się zaakceptować ofertę przejęcia jednego kutra typu Reliance. Jak donosi serwis El Observador, amerykańska administracja oczekuje podjęcia niezbędnych kroków ze strony rządu w Montevideo, aby sformalizować przekazanie okrętu. Nie wiadomo, który konkretnie okręt trafi do Urugwaju i kiedy. Amerykanie oferowali wcześniej patrolowiec USCGC Dauntless (WMEC 624). Jednostka została jednak wycofana ze służby w 2024 roku i trafi do straży wybrzeża Filipin.

LPhot Daniel Bladen / UK MOD © Crown copyright 2025